Solvabiliteit berekenen: formule, voorbeeld en norm

De solvabiliteit geeft aan welk deel van het totale vermogen met eigen vermogen is gefinancierd. De gebruikelijke formule is eigen vermogen / totaal vermogen × 100%. Bij € 1.000 eigen vermogen en een balanstotaal van € 3.000 is de solvabiliteit 33,33%.

Het percentage helpt je de vermogensbuffer en afhankelijkheid van schuldeisers beoordelen. Het is geen garantie dat alle schulden in de toekomst worden betaald: daarvoor zijn ook voldoende kasstromen nodig. [ref]

Inhoudsopgave [verbergen]

? min. leestijd | ? woorden

    Formule om de solvabiliteit te berekenen

    De formule om de solvabiliteit te berekenen op basis van het totale vermogen is als volgt:

    Solvabiliteit totaal vermogen = Eigen vermogen × 100%
    Totaal vermogen

    Deel het eigen vermogen door het balanstotaal en vermenigvuldig met 100%. Gebruik de bedragen van dezelfde balansdatum.

    De formule om de solvabiliteit te berekenen op basis van het vreemd vermogen is als volgt:

    Solvabiliteit vreemd vermogen = Eigen vermogen × 100%
    Vreemd vermogen

    Deze tweede verhouding deelt eigen vermogen door vreemd vermogen. Het is een andere maatstaf: een norm voor eigen vermogen / totaal vermogen mag je hier niet rechtstreeks op toepassen.

    Formule om de debtratio te berekenen

    De formule om de debtratio te berekenen is als volgt:

    Debtratio = Vreemd vermogen × 100%
    Totaal vermogen

    De debtratio geeft hier het aandeel alle verplichtingen in het balanstotaal weer. Bij deze definitie tellen solvabiliteit en debtratio samen op tot 100%. Sommige financiers gebruiken ‘debt’ alleen voor rentedragende schulden; controleer daarom altijd de definitie.

    Eigen, vreemd en totaal vermogen

    • Eigen vermogen is het saldo van activa en verplichtingen. Het bevat bijvoorbeeld inbreng, reserves en ingehouden resultaten, verminderd met verliezen en uitkeringen.
    • Vreemd vermogen omvat in deze berekeningen kortlopende schulden, langlopende schulden én voorzieningen. Een voorziening is geen eigen reserve. [ref]
    • Totaal vermogen is het balanstotaal: eigen vermogen plus vreemd vermogen. Dit is gelijk aan het totaal van de activa.

    De berekening gebruikt boekwaarden. Die zijn niet noodzakelijk gelijk aan verkoopwaarden of de waarde van het bedrijf. Een gebouw kan meer waard zijn dan zijn boekwaarde, terwijl een gespecialiseerde machine bij verkoop minder oplevert. Controleer daarom ook de waardering en verkoopbaarheid van bezittingen; een boekhoudkundige buffer is geen afzonderlijk banktegoed.

    Voorbeeld berekening solvabiliteit

    De onderstaande vereenvoudigde voorbeeldbalans is in euro’s. Beide zijden tellen op tot € 3.000:

    Activa Passiva
    Vaste activa 2.500 Eigen vermogen 1.000
    Voorraden 100 Voorzieningen 500
    Kortlopende vorderingen 300 Langlopende schulden 1.100
    Liquide middelen 100 Kortlopende schulden 400

    De solvabiliteit totaal vermogen wordt op basis van bovenstaande voorbeeld balans als volgt berekend:

    33,33% = 1.000 × 100%
    3.000

    De solvabiliteit vreemd vermogen wordt op basis van bovenstaande voorbeeld balans als volgt berekend:

    50,00% = 1.000 × 100%
    500 + 1.100 + 400

    De debt ratio wordt op basis van bovenstaande voorbeeld balans als volgt berekend:

    66,67% = 500 + 1.100 + 400 × 100%
    3.000

    Het vreemde vermogen bedraagt € 500 + € 1.100 + € 400 = € 2.000. De uitkomsten zijn dus 33,33% eigen vermogen / totaal vermogen, 50,00% eigen vermogen / vreemd vermogen en 66,67% vreemd vermogen / totaal vermogen. De eerste en derde uitkomst tellen, afgezien van afronding, op tot 100%.

    Wat is een goede solvabiliteit?

    KVK noemt 25% tot 40% als een bandbreedte die financiers vaak goed vinden, maar benadrukt dat de norm verschilt per branche, bedrijf en financier. Dit gaat om eigen vermogen gedeeld door totaal vermogen. Er is geen universele wettelijke minimumratio voor ieder bedrijf. [ref]

    Beoordeel de ontwikkeling over meerdere perioden en vergelijk alleen gelijk berekende cijfers. Een bedrijf met moeilijk verkoopbare activa, sterk wisselende resultaten of zware aflossingen kan een grotere buffer nodig hebben. Controleer de concrete voorwaarden in de financieringsovereenkomst.

    Negatief eigen vermogen en een nulwaarde

    Bij negatief eigen vermogen en een positief balanstotaal is de solvabiliteit negatief. Bijvoorbeeld −€ 100 / € 1.000 × 100% = −10%. De boekwaarde van de verplichtingen is dan hoger dan die van de activa. Dat vraagt onderzoek naar herstel en continuïteit, maar het percentage vertelt niet op zichzelf of vandaag een rekening kan worden betaald.

    Bij een balanstotaal van nul is de gebruikelijke ratio niet gedefinieerd. Is het vreemde vermogen nul, dan kun je eigen vermogen / vreemd vermogen niet berekenen. Bij een positief balanstotaal zonder verplichtingen is de gebruikelijke solvabiliteit wel 100%.

    Telt een achtergestelde lening mee?

    Een financier kan een achtergestelde lening onder voorwaarden meetellen bij een aangepaste beoordeling van het risicodragende vermogen. Dat is niet automatisch hetzelfde als het eigen vermogen op de balans. Maak de aansluiting zichtbaar en volg de afgesproken berekening. [ref]

    Het in de toelichting gebruikte garantievermogen kan eigen vermogen én bepaalde vreemdvermogensposten omvatten. Achterstelling alleen maakt een gewone terug te betalen lening niet tot boekhoudkundig eigen vermogen. [ref]

    Solvabiliteit verbeteren

    Is je solvabiliteit te laag? Hoe kun je de solvabiliteit verbeteren?

    De solvabiliteit kun je verbeteren door de waarde van het eigen vermogen hoger te maken. Dat kan op verschillende manieren:

    • Aandelenkapitaal uitbreiden en als eigenaar/aandeelhouder meer geld in de onderneming te stoppen.
    • Winst vergroten, waardoor de overige reserves zullen toenemen.
    • Geen/minder dividend uitkeren naar de eigenaar/aandeelhouder, waardoor de overige reserves niet zullen afnemen.

    Aflossen uit beschikbaar geld kan bij positief eigen vermogen de verhouding verbeteren, doordat het balanstotaal kleiner wordt. Je houdt wel minder geld over voor andere betalingen. De onderstaande situaties vertrekken elk afzonderlijk vanuit € 1.000 eigen vermogen en € 3.000 totaal vermogen; overige mutaties en kosten blijven buiten beschouwing:

    GebeurtenisNieuwe solvabiliteitBetekenis
    Een klant betaalt € 100.€ 1.000 / € 3.000 × 100% = 33,33%Bank vervangt een vordering; de ratio verandert niet.
    De eigenaar stort € 100 eigen vermogen.€ 1.100 / € 3.100 × 100% ≈ 35,48%Eigen vermogen en activa stijgen.
    Je betaalt € 100 schuld met bankgeld.€ 1.000 / € 2.900 × 100% ≈ 34,48%De ratio stijgt, maar de betaalruimte neemt af.
    Je ontvangt € 100 uit een nieuwe lening.€ 1.000 / € 3.100 × 100% ≈ 32,26%Er is meer bankgeld, maar ook meer schuld.

    Sneller incasseren verbetert dus niet rechtstreeks de solvabiliteit. Het kan wel voorkomen dat je extra moet lenen. Een loutere omzetting van kortlopende naar langlopende schuld verandert de totale schulden en deze ratio niet.

    Verschil met liquiditeit en rentabiliteit

    Solvabiliteit gaat over de vermogensverhouding. Liquiditeit gaat over het tijdig kunnen betalen; bekijk daarvoor de current ratio, quick ratio en verwachte kasstromen. Rentabiliteit meet het resultaat in verhouding tot het ingezette vermogen. Een onderneming kan een hoge solvabiliteit hebben en toch tijdelijk krap bij kas zitten.

    Financiële kengetallen

    Andere bekende financiële kengetallen zijn:

    Volgende artikel »

    Veel gestelde vragen over de solvabiliteit (FAQ)

    Wat is de solvabiliteit?

    Solvabiliteit laat zien welk deel van het totale vermogen met eigen vermogen is gefinancierd. Het helpt de vermogensbuffer beoordelen, maar is geen garantie voor toekomstige betalingen.

    Wat is de formule voor de solvabiliteit?

    De gebruikelijke formule is: eigen vermogen / totaal vermogen × 100%. Gebruik bedragen van dezelfde balansdatum.

    Wat moet de waarde van de solvabiliteit zijn?

    KVK noemt 25% tot 40% als veelgebruikte richtwaarde voor eigen vermogen / totaal vermogen. De passende norm hangt af van de branche, het bedrijf en de voorwaarden van de financier.

    Referenties

    [verbergen]
      Datum gepubliceerd: 26-12-2016 | Datum bijgewerkt: 20-09-2026 | Auteur:

      Deel dit artikel

      Deel dit bericht via social media met je familie, vrienden en collega's!

      Bereken solvabiliteit en debtratio met een voorbeeldbalans. Uitleg over voorzieningen, richtwaarden, negatief eigen vermogen en maatregelen om de ratio te verbeteren.


      Over de auteur

      Patrick de Graaf, auteur en beheerder

      Deze website wordt geschreven en beheerd door Patrick de Graaf.

      Patrick heeft een achtergrond in bedrijfseconomie, accountancy en belastingrecht. Van 2007 tot 2017 werkte hij bij een accountantskantoor; daarna als Financial Controller bij twee verschillende middelgrote bedrijven. Die ervaring met administraties, aangiften en rapportages vormt de praktische achtergrond van de uitleg.

      Lees meer over zijn opleidingen en werkervaring en bronnen en werkwijze.

      Controleer het toepasselijke jaar en de officiële bron en vraag bij beslissingen met fiscale, juridische of financiële gevolgen advies over jouw situatie.